Pojezierze Kujawskie to mezoregion w środkowej Polsce, położony na pograniczu czterech województw, słynący z polodowcowych jezior, rolniczego krajobrazu i cennych zabytków historycznych. To spokojny kierunek dla osób, które chcą połączyć wypoczynek nad wodą ze zwiedzaniem niewielkich miast, miejsc pamięci i obiektów sakralnych.

Pojezierze Kujawskie – jeziora, atrakcje i noclegi

Pojezierze Kujawskie – lokalizacja i charakterystyka regionu

Pojezierze Kujawskie jest mezoregionem fizycznogeograficznym stanowiącym południowo-wschodnią część Pojezierza Wielkopolskiego. Leży na pograniczu województw kujawsko-pomorskiego, wielkopolskiego, mazowieckiego oraz – fragmentarycznie – łódzkiego. Region graniczy między innymi z Równiną Inowrocławską, Pojezierzem Gnieźnieńskim, Wysoczyzną Kłodawską, Kotliną Płocką i Równiną Kutnowską.

Pojezierze Kujawskie ma charakter jeziornej wysoczyzny. Jego rzeźbę ukształtowało ostatnie zlodowacenie, po którym pozostały moreny, zagłębienia terenu, głazy narzutowe i rynny polodowcowe. Wysokości sięgają tu 159 m n.p.m., a krajobraz jest przeważnie równinny, z lokalnymi pasmami wzgórz morenowych.

Pojezierze Kujawskie to mezoregion o charakterze rolniczym, stanowiący południowo-wschodnią część Pojezierza Wielkopolskiego, ukształtowany przez ostatnie zlodowacenie.

Żyzne gleby sprawiają, że jest to przede wszystkim obszar rolniczy o ograniczonym zalesieniu. Pola uprawne, niewielkie lasy, aleje drzew i jeziora tworzą sielankowy pejzaż Kujaw. Wśród miejscowości położonych na obszarze mezoregionu lub na jego pograniczu znajdują się między innymi Gostynin, Radziejów, Brześć Kujawski, Piotrków Kujawski, Kowal, Sompolno, Lubraniec, Izbica Kujawska, Chodecz, Przedecz i Lubień Kujawski.

Atrakcje turystyczne Pojezierza Kujawskiego

Zwiedzanie regionu można zaplanować tak, aby połączyć przyrodę z historią. Niewielkie miasta i wsie zachowały kościoły, ratusze, zespoły klasztorne, dwory oraz miejsca związane z ważnymi wydarzeniami w dziejach Polski.

Pojezierze Kujawskie nie jest wyłącznie kierunkiem na letni wypoczynek. Wiosną i jesienią dobrze sprawdza się jako miejsce wycieczek rowerowych, spacerów oraz krótkich podróży śladami średniowiecznych wydarzeń.

Brdów i sanktuarium

W Brdowie znajduje się Sanktuarium Matki Boskiej Zwycięskiej wraz z zespołem kościelno-klasztornym paulinów. W świątyni przechowywany jest obraz Matki Boskiej Zwycięskiej, którego kult ma wielowiekową tradycję.

Obraz został koronowany przez Jana Pawła II w 1983 roku. W miejscowości zachował się także charakterystyczny trójkątny rynek, który wyróżnia układ urbanistyczny Brdowa.

Płowce i pamięć o bitwie

W okolicach Płowiec znajduje się miejsce upamiętniające bitwę z 1331 roku, w której wojska Władysława Łokietka starły się z Krzyżakami. Przy pomniku można przypomnieć sobie jeden z ważnych epizodów konfliktu polsko-krzyżackiego.

W pobliskim Radziejowie zachował się kościół i klasztor franciszkanów, ufundowany w XIV wieku przez Władysława Łokietka jako wotum po zwycięstwie pod Płowcami.

Gostynin

Gostynin leży na wschodnim pograniczu Pojezierza Kujawskiego. W mieście warto zobaczyć zamek gostyniński, klasycystyczny ratusz, dawny zajazd oraz zabytkowe obiekty sakralne.

Okolica sprzyja także turystyce rowerowej. Jedna z tras prowadzi przez dolinę Skrwy Lewej, lasy, wsie z dworami i parkami oraz okolice jezior Gostynińsko-Włocławskiego Parku Krajobrazowego.

Brześć Kujawski

Brześć Kujawski przyciąga zabytkami związanymi z historią Kujaw. Najważniejszym z nich jest gotycki kościół św. Stanisława Biskupa, którego początki sięgają XIV wieku.

W miejscowości można także zobaczyć XIX-wieczny ratusz oraz dawne więzienie wzniesione na miejscu królewskiego zamku Kazimierza Wielkiego.

Najpiękniejsze jeziora Pojezierza Kujawskiego

Jeziora regionu powstały w zagłębieniach ukształtowanych przez lądolód. Są zwykle otoczone polami i niewielkimi kompleksami leśnymi, dlatego wypoczynek nad wodą ma tu spokojniejszy, mniej zurbanizowany charakter.

Najważniejsze akweny Pojezierza Kujawskiego to:

• Jezioro Głuszyńskie,
• Jezioro Borzymowskie,
• Jezioro Modzerowskie,
• Jezioro Brdowskie,
• Jezioro Pątnowskie.

Jezioro Głuszyńskie

Jezioro Głuszyńskie jest największym akwenem Pojezierza Kujawskiego. Jego powierzchnia wynosi około 6 km². Zbiornik znajduje się w rynnie polodowcowej i przyciąga osoby zainteresowane wędkarstwem, sportami wodnymi oraz wypoczynkiem na brzegu.

W sąsiedztwie jeziora działają gospodarstwa agroturystyczne i domki letniskowe. Łagodne fragmenty brzegu mogą być wygodne dla rodzin, a spokojne zatoki sprzyjają pływaniu kajakiem lub łodzią.

Jeziora Borzymowskie, Modzerowskie i Brdowskie

Jezioro Borzymowskie, Modzerowskie i Brdowskie są mniejszymi akwenami, przy których można szukać ciszy oraz kontaktu z przyrodą. Ich okolice nadają się na krótkie spacery, pikniki i wycieczki rowerowe.

Warunki nad wodą mogą różnić się zależnie od miejscowości i sezonu. Przed kąpielą lub wypożyczeniem sprzętu należy sprawdzić lokalne zasady, dostępność pomostów oraz stan infrastruktury.

Jezioro Pątnowskie

Jezioro Pątnowskie należy do większych jezior położonych w obrębie rynny goplańskiej. Wraz z innymi akwenami tworzy przyrodnicze zaplecze dla turystyki wodnej i krajoznawczej.

Brzegi jeziora są dobrym miejscem na obserwowanie krajobrazu polodowcowego. W okolicy można połączyć wypoczynek nad wodą ze zwiedzaniem kujawskich miasteczek.

Aktywny wypoczynek w regionie

Ukształtowanie terenu sprzyja wycieczkom pieszym i rowerowym. Lokalne drogi prowadzą przez pola, wsie, niewielkie lasy oraz okolice jezior. Trasy mają zwykle spokojny charakter, choć przed wyjazdem warto sprawdzić nawierzchnię i długość planowanego przejazdu.

Na jeziorach można uprawiać kajakarstwo, pływać łodzią, korzystać z rowerów wodnych oraz wędkować. Dostępność wypożyczalni, kąpielisk i pomostów zależy od konkretnego akwenu.

• wycieczki rowerowe przez okolice Gostynina, Brdowa i Płowiec,
• spacery brzegiem Jeziora Głuszyńskiego,
• wędkowanie na wyznaczonych stanowiskach,
• spływy kajakowe i rekreacyjne pływanie,
• obserwowanie ptaków oraz krajobrazu rolniczego.

Miłośnicy przyrody mogą odwiedzić także rezerwaty i obszary chronione znajdujące się w szerszym otoczeniu regionu, między innymi Dybankę, Dolinę Osetnicy i Drzewce. W pobliżu Gostynina dostępne są również tereny Gostynińsko-Włocławskiego Parku Krajobrazowego.

Gastronomia i lokalne smaki

Kuchnia regionu opiera się na tradycjach kujawskich oraz produktach pochodzących z gospodarstw rolnych. W lokalnych restauracjach i zajazdach można szukać dań przygotowywanych z warzyw sezonowych, produktów mlecznych, mięsa oraz ryb słodkowodnych.

W wybranych miejscowościach odbywają się wydarzenia promujące lokalne dziedzictwo, między innymi pikniki historyczne, festiwale folklorystyczne i spotkania kulinarne. Dobrym wyborem dla osób chcących poznać regionalne smaki są niewielkie restauracje, gospodarstwa agroturystyczne oraz zajazdy położone poza większymi miastami.

Noclegi na Pojezierzu Kujawskim

Baza noclegowa regionu odpowiada jego rolniczemu i spokojnemu charakterowi. Dominują gospodarstwa agroturystyczne, pensjonaty, kwatery prywatne, domki letniskowe oraz niewielkie hotele. Część obiektów znajduje się w pobliżu jezior, a inne w miasteczkach takich jak Brześć Kujawski, Radziejów, Gostynin, Piotrków Kujawski czy Lubraniec.

Latem największym zainteresowaniem cieszą się noclegi w sąsiedztwie Jeziora Głuszyńskiego, Borzymowskiego, Brdowskiego, Modzerowskiego i Modzerowskiego. Wybierając miejsce pobytu, dobrze sprawdzić odległość od kąpieliska, dostęp do kuchni, parking oraz możliwość przechowywania rowerów lub sprzętu wodnego.

• agroturystyka – pobyt w spokojnej, wiejskiej okolicy i często dostęp do lokalnych produktów,
• domki letniskowe – większa prywatność oraz wygoda dla rodzin i grup znajomych,
• pensjonaty i kwatery prywatne – dobre rozwiązanie na krótki pobyt lub weekend,
• hotele i zajazdy – nocleg z łatwym dostępem do restauracji oraz miejskich atrakcji.

Osoby planujące wypoczynek nad wodą powinny rezerwować nocleg z wyprzedzeniem, zwłaszcza na miesiące wakacyjne. Poza sezonem łatwiej znaleźć kameralne gospodarstwo lub pokój w miasteczku, a pobyt można połączyć ze zwiedzaniem zabytków i wycieczkami rowerowymi.